Zadanie 12. (0–3)
Treść
W 2011 roku, w wyniku trzęsienia ziemi w Japonii, wiele psów straciło swoich właścicieli lub swój dom. Umieszczono je w schroniskach, gdzie badano poziom kortyzolu w ich moczu. Porównano wyniki uzyskane u psów z terenów objętych katastrofą (Fukushima) i psów z terenów, których katastrofa nie dotknęła (Kanagawa). Zmiany poziomu kortyzolu w obu grupach, od dnia katastrofy, przedstawiono na wykresie. Na podstawie: M. Nagasawa, K. Mogi, T. Kikusui, Continued Distress among Abandoned Dogs in Fukushima. Scientific Reports, 2012, nr 2, artykuł nr 724. a) Wyjaśnij, dlaczego poziom kortyzolu był podwyższony u psów z terenów zniszczonych w wyniku trzęsienia ziemi w porównaniu z grupą kontrolną. W odpowiedzi uwzględnij rolę tego hormonu w organizmie. b) Określ tendencję zmian poziomu kortyzolu w pierwszych czterech tygodniach od katastrofy u badanych psów z Fukushimy. c) Zaznacz, który z wymienionych potencjalnych efektów fizjologicznych na pewno nie będzie skutkiem długotrwałego utrzymywania się kortyzolu we krwi.
A. Zmniejszenie produkcji przeciwciał.
B. Zwiększenie stężenia glukozy we krwi.
C. Przyspieszenie glikogenogenezy.
D. Przyspieszenie glukoneogenezy.
Pokaż odpowiedź
Rozwiązanie
• Kortyzol jest wydzielany (przez nadnercza / korę nadnerczy) w warunkach (długotrwałego) stresu, a takim była utrata domów i zniknięcie właścicieli.
• Kortyzol wydzielał się podczas poczucia strachu i niebezpieczeństwa, dlatego był podwyższony u psów z terenów zniszczonych katastrofą.
Schemat punktowania
1 pkt – za wyjaśnienie, że kortyzol wydzielany jest w warunkach stresu i wskazanie związku pomiędzy katastrofą a podwyższonym poziomem kortyzolu u zwierząt 0 pkt. – za odpowiedź nieodnoszącą się do wydzielania kortyzolu w warunkach stresu lub brak odpowiedzi 12.b) (0–1)
Rozwiązanie
Tendencja spadkowa / malejąca
Schemat punktowania
1 pkt – za prawidłowe podanie tendencji
0 pkt – za nieprawidłowe podanie tendencji lub brak odpowiedzi 12.c) (0–1)
Rozwiązanie
C.
Schemat punktowania
1 pkt – za podanie prawidłowej odpowiedzi
0 pkt – za podanie nieprawidłowej odpowiedzi, podanie więcej niż jednej odpowiedzi lub brak odpowiedzi